Fosil Yakıt Kirliliğinin Maliyeti 55 Milyar Dolar

HidrojenHaber – Türkiye’de fosil yakıtlardan kaynaklanan ince partikül madde kirliliğinin yıllık ekonomik maliyeti yaklaşık 55 milyar dolar olarak hesaplandı. CREA ve Temiz Hava Hakkı Platformu’nun raporuna göre bu tutar, Türkiye’nin 2024 yılı gayrisafi yurt içi hasılasının %4,1’ini aşıyor.

YILDA 26 BİN 500 ERKEN ÖLÜM

Raporda, Türkiye’deki PM₂.₅ kirliliğinin %52’sinin kömür, petrol ve doğal gaz kullanımından kaynaklandığı belirtildi. Fosil yakıt bağlantılı hava kirliliğinin kalp-damar ve solunum yolu hastalıkları, akciğer kanseri, inme ve diyabet dahil çeşitli sağlık etkileri nedeniyle yılda yaklaşık 26.500 erken ölüme yol açtığı tahmin edildi.

Ekonomik kaybın Sağlık Bakanlığı’nın 2024 bütçesinin yaklaşık 2,5 katına karşılık geldiği kaydedildi. Hava kirliliğinin çalışan sağlığı ve iş gücü verimliliği üzerindeki etkisinin ise yılda yaklaşık 8,5 milyon iş günü kaybı oluşturduğu hesaplandı.

ENERJİ SİSTEMİNDE FOSİL YAKIT AĞIRLIĞI

2024 verilerine göre Türkiye’de elektrik üretiminin %35’i kömürden, %19’u doğal gazdan sağlandı. Sanayideki nihai enerji tüketiminin yaklaşık %60’ını fosil yakıtlar oluştururken karayolu ulaşımında elektriğin payı %0,2’de kaldı. Enerji ithalat faturası da Ağustos 2026’da yıllık bazda %33,8 arttı.

Türkiye kaynaklı kara emisyonlarının sınır ötesindeki yıllık ekonomik yükü İsrail’de 4,5 milyar dolar, Mısır’da 2,1 milyar dolar, Yunanistan’da 1,5 milyar dolar, Irak’ta 800 milyon dolar ve Suriye’de 200 milyon dolar olarak tahmin edildi. Rapor, COP31 öncesinde fosil yakıt bağımlılığının azaltılması ve yenilenebilir enerji yatırımlarının hızlandırılması çağrısında bulundu.

Anahtar Kelimeler: fosil yakıtlar, hava kirliliği, PM₂.₅, sağlık maliyeti, Türkiye enerji dönüşümü