SHURA EDM: Türkiye Yenilenebilirde Hızlandı Ancak Kırılganlık Sürüyor

HidrojenHaber – SHURA Enerji Dönüşümü Merkezi’nin yayımladığı “Türkiye Enerji Dönüşümü Görünümü 2025” raporu, Türkiye’nin enerji dönüşümünde önemli ilerlemeler kaydettiğini ancak yapısal kırılganlıkların sürdüğünü ortaya koydu. Rapora göre yenilenebilir enerji yatırımları güçlü bir ivme yakalarken, artan enerji talebi ve ithalat bağımlılığı dönüşümün etkisini sınırlayan temel unsurlar olmaya devam ediyor.

Yenilenebilirde güçlü artış, talep baskısı devam ediyor

Rapora göre 2025 yılında devreye alınan yeni kapasitenin yüzde 99’u yenilenebilir kaynaklardan sağlandı. Güneş ve rüzgar kurulu gücü 40 GW seviyesine ulaşırken, toplam elektrik kurulu gücünde yenilenebilirin payı yüzde 60’ın üzerine çıktı.

Ancak aynı dönemde enerji talebi ve sera gazı emisyonları artmaya devam etti. Türkiye’de nihai enerji tüketimi son yıllarda güçlü bir artış trendi izlerken, enerji yoğunluğundaki iyileşmenin yavaşlaması dikkat çekti.

Bu durum, enerji dönüşümünün yalnızca kapasite artışıyla değil, talep yönetimi, verimlilik ve elektrifikasyon politikalarıyla desteklenmesi gerektiğini ortaya koyuyor.

İthalat bağımlılığı en büyük risk

Raporda Türkiye enerji sisteminin en kritik zayıf noktası olarak ithalat bağımlılığı öne çıkıyor. Türkiye’de enerji tüketiminin yaklaşık yüzde 77’si ithal fosil yakıtlardan karşılanıyor.

Doğal gazın yüzde 98’i, petrolün yaklaşık yüzde 86’sı ithal edilirken, bu yapı Türkiye’yi hem fiyat dalgalanmalarına hem de jeopolitik risklere açık hale getiriyor.

Nitekim İran-ABD-İsrail hattındaki gerilimlerin enerji fiyatlarını yukarı çekmesi, bu kırılganlığı daha görünür hale getirdi.

Enerji faturası cari dengeyi belirliyor

Türkiye’nin enerji ithalatı 2025’te yaklaşık 62,5 milyar dolar seviyesinde gerçekleşirken, enerji kaynaklı dış ticaret açığı 47 milyar dolar oldu.

Bu veriler, enerji dönüşümünün yalnızca çevresel değil, aynı zamanda makroekonomik istikrar açısından da kritik bir araç olduğunu gösteriyor.

Yeni dönem: kapasiteden sisteme geçiş

Rapor, enerji dönüşümünde yeni bir faza geçildiğine dikkat çekiyor. Buna göre artık ana gündem:

  • Yeni kapasite kurmak değil
  • Kurulu kapasiteyi sisteme entegre etmek

Bu kapsamda:

  • Şebeke altyapısının güçlendirilmesi
  • Enerji depolama yatırımlarının artırılması
  • Talep tarafı katılımının yaygınlaştırılması

kritik başlıklar olarak öne çıkıyor.

Elektrifikasyon ve verimlilik yavaş ilerliyor

Elektrifikasyonun dönüşümün en önemli hızlandırıcısı olmasına rağmen Türkiye’de bu alanda ilerleme sınırlı kaldı. Elektriğin nihai enerji tüketimindeki payının artırılması için daha güçlü politika araçlarına ihtiyaç olduğu vurgulanıyor.

Aynı şekilde enerji verimliliğinde de son yıllarda görülen iyileşme hızının yavaşlaması, dönüşümün talep tarafında yeterince desteklenmediğini ortaya koyuyor.

Avrupa’nın yeni destekleri rekabeti zorlaştırabilir

Raporun ortaya koyduğu bu tablo, Avrupa Komisyonu’nun enerji krizine karşı devreye aldığı yeni devlet yardımı mekanizmasıyla birlikte daha kritik hale geliyor. AB’nin enerji yoğun sektörlere sağladığı maliyet destekleri, Avrupa sanayisinin rekabet gücünü korurken Türkiye için yeni bir baskı oluşturabilir.

Türkiye’de enerji maliyetlerinin yüksek seyretmesi ve ithalat bağımlılığı, özellikle demir-çelik, çimento ve kimya gibi sektörlerde rekabet dezavantajını artırma riski taşıyor.

COP31 kritik fırsat

Rapora göre Türkiye’nin 2026 yılında ev sahipliği yapacağı COP31, enerji dönüşümünü hızlandırmak için önemli bir fırsat sunuyor.

Yenilenebilir enerji yatırımlarının ölçeklendirilmesi, elektrifikasyonun hızlandırılması ve yeşil finansmanın artırılması bu süreçte belirleyici olacak.

Sonuç: Dönüşüm hızlanmazsa risk büyüyor

SHURA raporu, Türkiye’nin enerji dönüşümünde doğru yönde ilerlediğini ancak mevcut hızın yeterli olmadığını net şekilde ortaya koyuyor.

Artan enerji talebi, yüksek ithalat bağımlılığı ve küresel enerji piyasalarındaki oynaklık dikkate alındığında, Türkiye için kritik eşik şu noktada düğümleniyor:

Enerji dönüşümü hızlanmazsa, hem ekonomik hem de rekabet kaynaklı riskler büyüyecek.

+ posts
Bizi tercih edilen kaynak yapın Google'da hidrojen enerjisi haberlerini takip etmek için HidrojenHaber'i tercih edilen kaynağın yap.
Add HidrojenHaber to Google Preferred Sources
İLGİLİ HABERLER

İntetra Teknoloji’nin Halka Arz Başvurusu SPK’dan Onay Aldı

İntetra Teknoloji'nin halka arz başvurusu SPK tarafından onaylandı. Yüzde 25 halka açıklık oranı ve 53,60 TL pay fiyatıyla gerçekleşecek 2,14 milyar TL büyüklüğündeki arzla şirketin sermayesi 160 milyon TL'ye çıkarılacak.

Çinli PERIC Romanya’ya 7,5 MW’lık Elektrolizör Sevkiyatını Tamamladı

Çinli PERIC, Romanya'daki hidrojen projesi için ürettiği 7,5 MW kapasiteli konteyner tipi alkali elektrolizör sisteminin sevkiyatını tamamladı. 2026 sonunda devreye alınması planlanan tesis, bölgesel yeşil dönüşümü hızlandıracak.

Japonya Dünyanın İlk Hidrojen Odaklı Işın Hattını Kuruyor

NEDO ve Kyoto Üniversitesi, SPring-8-II senkrotronunda dünyanın ilk hidrojen odaklı ışın hattı BL34XU'yu kuruyor. Yakıt hücresi ve elektrolizör analizlerini 30 kat hızlandıracak 100 kat daha parlak hat, 2029'da açılacak.

ETH Zürih Öğrencilerinin Hidrojenli Uçağı İlk Uçuşa Hazırlanıyor

ETH Zürih öğrencilerinin geliştirdiği 100 kW yakıt hücreli H2-Sling uçağı, ilk uçuş öncesi testler için Payerne Havalimanı’na taşındı. 700 bar tanklarında 5,2 kg hidrojen depolayan uçak, 200 km menzil sunuyor.

Shanghai Electric Biyometanol Kapasitesini 250 Bin Tona Çıkarıyor

Shanghai Electric, Taonan tesisine yıllık 200 bin tonluk ikinci etap kapasitesini ekleyerek toplam yeşil metanol üretimini 250 bin tona çıkarıyor. Rüzgâr enerjili yeşil hidrojen kullanan tesis, 2027'de tam kapasiteye ulaşacak.